Tymczasem odsuwam opis strony technicznej na później, gdyż w przypadku publikacji popularnonaukowych to treść ma zasadnicze znaczenie. I na cóż składają się te enigmatyczne, tytułowe tajemnice? Na początek wita nas „Geologiczna oś czasu” – ot, zwykła tablica, gdzie możemy sobie prześledzić w przybliżeniu, jak kształtowały się poszczególne ery od 4567,17 milionów lat temu po dziś. Zaraz potem mamy wstęp pt. „Zrozumieć Ziemię” i wreszcie działy, w obrębie których będzie się zawierało owo wspomniane 70 pytań. Bez zbędnego przedłużania, są to: „Geneza”, „Ziemia”, „Ewolucja”, „Biogeografia i środowiska”, „Rośliny i zwierzęta”, „Zachowanie zwierząt”, „Globalne ocieplenie a przyszłość” – czyli od podstaw, od dylematów dotyczących prapoczątków ludzkości po stosunkowo świeże (a nawet modne) zagadnienia, nad którymi głowią się umysły XXI wieku.

Naturalnie, nie da się przedstawić wszystkich, więc omówię poszczególne pytania wybiórczo.

Chyba każdy rodzic, prędzej czy później, usłyszał pamiętne słowa: Mamo/tato, dlaczego dinozaury wymarły? Dzieciaki od zawsze fascynowały olbrzymie gady. Trudno w zasadzie wskazać, jaka jest tego przyczyna, jednak gwarantuję, że powyższe pytanie znalazło by się w obowiązkowej dziesiątce najpopularniejszych wątpliwości natury naukowej naszej progenitury. Jeśli wcześniej mieliście kłopoty, to teraz rozwiązanie staje się banalnie proste – strona 42, pytanie 8.

Struktura działów zawsze jest taka sama. Każdy podrozdział rozpoczyna cytat, a potem na czterech stronach zostaje przeprowadzona analiza zagadnienia, wzbogacona o ilustracje, szkice i wykresy. W sumie w książce jest ich podobno 368.

Powracając do przykładu, naturalnie, odpowiedź jaka pojawia się w książce, nie jest gotowa do natychmiastowego odczytania dzieciom. Niestety, drodzy rodzice, stanowi jedynie idealne źródło wiedzy, byście szybko mogli zapoznać się z tematem i móc z westchnieniem ulgi odpowiedzieć, że przypuszczalnie nie mogły przystosować się do nagłych zmian klimatycznych, które nastąpiły po uderzeniu meteorytu. Nie liczcie jednak, że sami wywiniecie się od nauki. Obawiam się, iż cały wywód o tym, jak „aerozole tlenku siarki podniosły albedo Ziemi i spowodowały odbijanie promieni słonecznych z powrotem w Kosmos” byłby dla dzieci mniej więcej tak samo zrozumiały, jak dla większości z nas łacina – dlatego wymaga wcześniejszej językowej obróbki. Dla niektórych „niestety”, dla innych  „na szczęście”, bo „70 wielkich tajemnic świata przyrody” nie podaje nam odpowiedzi na złotej tacy, ale zmusza nas przy tym do myślowego zaangażowania.

Nie dajcie się zatem zwieść przesympatycznej żabie na okładce. To nie podręcznik dla najmłodszych, ale książka, dzięki której zyskacie możliwość zweryfikowania własnej wiedzy i rozwiania wątpliwości. By przybliżyć nieco treść, podam inne, przykładowe pytania, które składają się na publikację: „Dlaczego kompas wskazuje północ”, „Jak powstają nowe gatunki”, „Czy bieguny zawsze pokrywał lód”, „Jaki żywy organizm jest największy” i „Jaki będzie przyszły klimat Ziemi”. A to zaledwie kilka wybranych z omówionej 70-dziesiątki.

Warto zaznaczyć, że książka została wzbogacona o spis autorów (jest ich kilkunastu, z różnych dziedzin), wykaz zalecanej literatury, źródła ilustracji i indeks – czyli to wszystko, co jest zwyczajnie niezbędne, jeśli chcemy potem zagłębić się w dany temat. Wydana w solidnej, twardej oprawie, szyta i pozbawiona redakcyjnych błędów, od strony technicznej zasługuje na szóstkę, którą wystawiam z prawdziwą przyjemnością, bo dawno nie miałam takiej okazji.

„70 wielkich tajemnic świata przyrody” powinno usatysfakcjonować każdego, kto potrafi skierować swe myśli na tematy odmienne od monotonii życia codziennego i zainteresować się otaczającą rzeczywistością. Może być też deską ratunkową dla rodziców, którzy chcieliby sami oświecać swoje potomstwo i woleliby w tym celu używać książek zamiast internetu, pokazując już od najmłodszych lat, że istnieje coś więcej niż Wikipedia. Z czystym sumieniem mogę zatem polecić publikację wszystkim. Co cieszy mnie niezmiernie, bo praca Michaela J. Bentona na to zasługuje. Pozostaje tylko życzyć miłej lektury.

Korekta: Iga Pączek

Książkę można kupić tutaj